اوراکل 23ai-قابلیت Automatic Transaction Rollback(تنظیم اولویت برای تراکنشها)

در صورتی که دو کاربر قصد ویرایش یک رکورد را داشته باشند، کاربری که دیرتر دستور update را اجرا کرده Block خواهد شد و تا زمانی که کاربر اول(کاربری که زودتر رکورد را در اختیار گرفته) به تراکنش خاتمه ندهد، کاربر دوم در حالت Block باقی خواهد ماند.

--session 1:
SQL> select sid from v$mystat where rownum=1;
       SID
----------
      2190
SQL> update USEF.TBL1 set  id=1;
1 row updated
--session 2:
SQL> select sid from v$mystat where rownum=1;
       SID
----------
       944

SQL> update USEF.TBL1 set id=1;
Executing…

بلاک شدن session دوم را می توانیم از طریق دستور زیر ببینیم:

SQL>  select SID,ID1,ID2,LMODE,block,request from v$lock where type='TX';
       SID        ID1        ID2      LMODE      BLOCK    REQUEST
---------- ---------- ---------- ---------- ---------- ----------
       944     458766       2511          0          0          6
      2190     458766       2511          6          1          0

ممکن است کاربر دوم که تراکنشش در حالت انتظار قرار دارد، برای ما اولویت بیشتری داشته باشد. در این حالت چه راهکاری وجود دارد؟

(بیشتر…)

اوراکل 23ai– خواناتر شدن متن خطاها

در نسخه 23c، اوراکل متن بعضی از خطاها را به شکل خواناتری تغییر داده تا در شناسایی علت آن و همچنین رفع سریع تر این خطاها به Developer و یا DBA کمک کرده باشد.

برای مثال متن خطای معروف ORA-00979 تا قبل از نسخه 23c به صورت زیر بوده است:

SQL> select owner,object_type,count(*) from dba_objects group by  owner;

ORA-00979: not a GROUP BY expression

اما این متن در نسخه 23c به صورت زیر تغییر کرده است:

SQL> select owner,object_type,count(*) from dba_objects group by  owner;

ORA-00979: “OBJECT_TYPE”: must appear in the GROUP BY clause or be used in an aggregate function

در ادامه نمونه های دیگری از خطاهای معروفی که متن آنها تغییر کرده است را مشاهده می کنید.

(بیشتر…)

فعالسازی مجدد Traditional Audit در اوراکل 23ai

قبلا در مطلبی توضیح دادیم که Traditional Audit در نسخه 23c پشتیبانی نمی شود به این معنی که auditهای قدیمی امکان اعمال شدن دارند ولی نمی توان audit جدیدی را ایجاد کرد.

برای مثال می توانیم auditای که از قبل تنظیم شده را noaudit کنیم:

SQL>  noaudit all on DVSYS."REALM_AUTH$";
Noaudit succeeded.

ولی امکان تنظیم مجدد این audit و یا auditهای دیگر وجود ندارد و در صورت تلاش برای این کار با خطای ORA-46401 مواجه خواهیم شد:

SQL> audit all on DVSYS."REALM_AUTH$";
ORA-46401: No new traditional AUDIT configuration is allowed. Traditional
auditing is desupported, and you should use unified auditing in its place.

آقای Pete Finnigan که در موضوع oracle security مطالب خوبی دارند، پارامتر مخفی ای(Hidden Parameter)  را معرفی کردند که امکان فعالسازی مجدد Traditional Audit را در این نسخه فراهم می کند:

SQL> alter system set "_allow_traditional_audit_configuration"=true;
System altered.

پس از تنظیم این پارامتر به مقدار TRUE، مجددا دستور audit فوق را اجرا می کنیم:

SQL> audit all on DVSYS."REALM_AUTH$";
Audit succeeded.

این نوع از  audit بدون هیچ محدودیتی، در سطوح دیگر هم قابل انجام است:

SQL> audit drop any table;
Audit succeeded.
SQL> audit all statements;
Audit succeeded.

 

اوراکل 23ai- قابلیت DEFAULT ON NULL برای update و insert

از نسخه های قدیمی اوراکل این امکان را داشتیم که برای ستونهای جداول، مقدار پیش فرض و یا همان Default Value تعریف کنیم.

با تنظیم Default Value برای یک ستون، اگر در زمان اجرای دستور insert مقداری را برای آن ستون لحاظ نکرده باشیم، Default Value برای آن ستون اعمال خواهد شد:

SQL*Plus: Release 10.1.0.4.2 - Production on Sat Aug 5 16:28:29 2023
SQL> create table tbl1(id number,tarikh date default sysdate+1);
Table created.
SQL> insert into tbl1(id) values(1);
1 row created.
SQL> select * from tbl1;
        ID TARIKH
---------- ---------
         1 06-AUG-23

در این شرایط اگر به صراحت مقدار NULL را برای ستون tarikh در نظر بگیریم چه اتفاقی می افتد؟

SQL> insert into tbl1 values(2,null); 
1 row created.
SQL> select * from tbl1;
        ID TARIKH
---------- ---------
         1 06-AUG-23
         2

همانطور که می بینید، Default value در این حالت اعمال نشده است!

اوراکل در نسخه 12cR1 قابلیتی را اضافه کرده تا بتوان در این حالت هم مقدار Default Value به جای NULL برای ستون مورد نظر اعمال شود:

(بیشتر…)

معرفی Role جدید برای Developerها در اوراکل 23ai

زمانی که ادمین دیتابیس، User جدیدی را برای Developerها ایجاد می کند شاید در تردید باشد که چه مجوزهایی را به این User اهدا کند تا Developer حداقل دسترسی لازم برای تولید Application را در نقطه شروع داشته باشد.

شاید بسیاری از ادمینها، Roleهای Connect و Resource را به این User اهدا می کنند تا Developer بتواند از طریق این User به دیتابیس وصل شده و در صورت لزوم اقداماتی را نظیر ساخت Table، View، Trigger و … انجام دهد.

این دو Role شامل system privilegeهای زیر هستند:

Oracle Database 19c Enterprise Edition Release 19.0.0.0.0 - Production
Version 19.3.0.0.0
SQL> create user usef identified by a;
User created.
SQL> grant connect,resource to usef;
Grant succeeded.
SQL> conn usef/a@target:1521/PDBTARGET
Connected.
SQL> select * from session_privs;
CREATE SESSION
CREATE TABLE
CREATE CLUSTER
CREATE SEQUENCE
CREATE PROCEDURE
CREATE TRIGGER
CREATE TYPE
CREATE OPERATOR
CREATE INDEXTYPE
SET CONTAINER
10 rows selected.  

(بیشتر…)

اوراکل 23ai- قابلیت Read Only User

Read Only User یکی از قابلیتهای جدید اوراکل در نسخه 23c است که اوراکل در مستندات مربوط به نسخه 23c حرفی در مورد آن نزده و ظاهرا اولین مستند آن مربوط به آقای Pete Finnigan است.

از طریق این قابلیت می توانیم امکان هرگونه تغییر داده را از یک کاربر بگیریم به طوری که کاربر با داشتن مجوز لازم برای insert، delete و update نتواند این دستورات را اجرا کند و یا با داشتن مجوز ساخت جدول، ویو، پروسیجر و … قابلیت ایجاد این اشیا را نداشته باشد چرا که ایجاد یک شی نیازمند تغییر داده در جداول Data Dictionary است.

بنابرین در صورتی که کاربر در حالت read only قرار بگیرد صرفا می تواند به دیتابیس وصل شده و اطلاعات جداول را ببیند و یا پروسیجر، فانکشن و پکیجی که تغییری را ایجاد نمی کنند اجرا کند.

در زمان ساخت یک user می توان آن را در حالت read only قرار داد:

SQL> create user USEF identified by abc read only;
User created.

(بیشتر…)

اوراکل 23ai- قابلیت Automatic SQL Transpiler

همانطور که می دانید استفاده از تابع در یک دستور sqlای، context switch بین SQL engine و PL/SQL engine را در پی خواهد داشت و رخ دادن متعدد context switch می تواند اثرات منفی بر روی performance دیتابیس داشته باشد.

اوراکل در نسخه 21c برای افزایش سرعت اجرای این دسته از پرس و جوها، SQL Macros را معرفی کرده است که با استفاده از این قابلیت، متن پرس و جوی حاوی function به فرم ساده و بدون استفاده از function بازنویسی می شود.

در نسخه 23c هم اوراکل قابلیت Automatic SQL Transpiler را در این زمینه معرفی کرده است که در صورت تنظیم پارامتر sql_transpiler به مقدار ON، به صورت خودکار و بدون مداخله کاربر، تابع استفاده شده در متن دستور SQL «در صورت امکان» به SQL expression تبدیل خواهد شد تا از سربار ناشی از اجرای function در SQL کاسته شود.

(بیشتر…)

اوراکل 23ai – استفاده از Direct Join در دستورات Delete و Update

برای حذف و یا بروزرسانی رکوردهای یک جدول «در بسیاری از مواقع» نیاز به join آن جدول با جداول دیگر داریم تا تعیین کنیم کدام یک از رکوردها باید delete و یا update شوند تا قبل از اوراکل 23c در این شرایط به ناچار می بایست از دستور select هم همزمان استفاده می کردیم و امکان استفاده از Direct Join را نداشتیم اما در نسخه 23c، اوراکل این قابلیت را اضافه کرده است.

برای مثال دستور زیر با join بین دو جدول employees و departments مشخص می کند کدام رکوردهای جدول employees باید بروزرسانی شوند:

SQL> update employees e
  2     set e.salary = e.salary * 2
  3     from departments d
  4   where d.department_id = e.department_id
  5     and d.department_name = 'IT';
5 rows updated

از این قابلیت برای حذف رکوردها هم می توانیم استفاده کنیم:

SQL> delete employees e
  2     from departments d
  3   where d.department_id = e.department_id
  4     and d.department_name = 'IT'
  5     and e.employee_id!=d.manager_id;
4 rows deleted

 

اوراکل 23ai- قابلیت Traditional Auditing دیگر پشتیبانی نمی شود!

از اوراکل 23c قابلیت Traditional Auditing(یا همان Standard Auditing) دیگر پشتیبانی نمی شود! و قابلیت Unified Auditing در این نسخه از اوراکل به صورت پیش فرض فعال است:

SQL*Plus: Release 23.0.0.0.0 - Developer-Release on Wed Jun 14 18:26:42 2023
SQL> SELECT VALUE FROM V$OPTION WHERE PARAMETER = 'Unified Auditing';
VALUE
-------------
TRUE

البته پارامترها و جداول مربوط به Traditional Auditing کماکان وجود دارند:

SQL> select count(*) from dba_audit_trail;
  COUNT(*)
----------
         0
SQL> show parameter audit_trail
NAME         TYPE        VALUE
------------ ----------- --------
audit_trail  string      DB

همچنین امکان تغییر مقدار پارامتر audit_trail هم وجود دارد هر چند که در حالت عادی تغییر آن اثری ندارد:

SQL> alter system set audit_trail='db,extended' scope=spfile;
System altered.

(بیشتر…)

جلوگیری از Blocking Session در زمان اجرای دستور Update(قابلیت Lock-free reservation)

شرایطی را در نظر بگیرید که قرار است فیلدی به عنوان شمارنده، دائما توسط تعداد زیادی session بروزرسانی شود(با همزمانی بالا) به این شیوه که با هر بار انجام «اقدامی مشخص»، دستور updateای اجرا شده و یک عدد به این شمارنده اضافه کند.

در این حالت با توجه به زیاد بودن تعداد sessionهای همزمان، احتمال رخ دادن Blocking session هم بسیار افزایش می یابد چرا که در دیتابیس اوراکل اگر دو کاربر قصد ویرایش یک رکورد را داشته باشند و با فاصله زمانی کمی دستور Update را اجرا کنند، کاربری که دیرتر دستور update را صادر کرده Block خواهد شد و تا زمانی که کاربر اول(کاربری که زودتر رکورد را در اختیار گرفته) به تراکنش خاتمه ندهد، کاربر دوم در حالت Block باقی خواهد ماند.

--session 1:
SQL> select sid from v$mystat where rownum=1;
       SID
----------
      2190
SQL> update tbl_counter set counttt=counttt+1;
1 row updated
--session 2:
SQL> select sid from v$mystat where rownum=1;
       SID
----------
       944

SQL> update tbl_counter set counttt=counttt+1;
Executing…

بلاک شدن session دوم را می توانیم از طریق دستور زیر ببینیم:

SQL>  select SID,ID1,ID2,LMODE,block,request from v$lock where type='TX';
       SID        ID1        ID2      LMODE      BLOCK    REQUEST
---------- ---------- ---------- ---------- ---------- ----------
       944     458766       2511          0          0          6
      2190     458766       2511          6          1          0

بنابرین زمانی که کاربران زیادی قصد کار بر روی یک رکورد را دارند، مکانیزم locking امکان ویرایش رکورد را در هر لحظه به یک نفر از آنها خواهد داد و بقیه sessionها Block می شوند. پیدا کردن ترفندی برای جلوگیری از Block شدن sessionها می تواند در بعضی از این شرایط نظیر «شرایط ذکر شده در ابتدای متن» بسیار راهگشا باشد.

(بیشتر…)